×

Recensie

06 september 2019

KOKOKO!

Fongola

Geschreven door: Leon Pouwels

Uitgebracht door: Transgressive

Fongola KOKOKO! World 4 KOKOKO! – Fongola Written in Music https://writteninmusic.com

Vanwege de ontwikkeling op internet lukt het steeds meer artiesten om volgens de Do It Yourself methode muziek aan de man te brengen. Lekker knutselen en heen rommelen op een zolderkamertje, en zonder hulp van platenmaatschappij het product presenteren. Ergens in een grijs verleden ligt daar ook de basis van de punk en lo-fi. Tegenwoordig maken ook goed scorende dance producers hiervan gebruik. Steeds minder krijgen machtige platenmaatschappijen de kans om zich als bepalende tussenpersoon op te dringen. Het vanuit de Democratische Republiek Congo opererende KOKOKO! Gaat hierin nog een stap verder. De elektronische basis wordt gevormd door de zelf in elkaar gezette instrumenten, waardoor er een unieke sound ontstaat. Meer DIY kan er niet gewerkt worden. Een doeltreffende vorm van recyclen van afgeschreven materiaal en ander afval.

Deze exotische punkhouding bezit door de eigenheid nog meer kracht dan de Afrikaanse postpunk uitstapjes waar de Westerse artiesten zich eind jaren zeventig aan waagde. Het is onmiskenbaar duidelijk dat de groovende afrobeat net zo sterk hierbij zijn sporen heeft achter gelaten. Het verschil zit hem in de overtuigende voordracht. Het is net wat energieker, bijna op een militaristische toon gezongen. Fela Kuti heeft met zijn visie en leven een historische stempel gedrukt op de denkwijze en leefstijl. Muziek is net zo ritmisch in vreugde en verdriet terug te horen.

Toch is Fongola een album geworden waarbij de cirkel gesloten lijkt te zijn. Er is zoveel terug te horen van het New Wave tijdperk. KOKOKO! is een symbolische overdracht van een geleend stuk cultuur, wat bewerkt is terug gegeven. De muzikanten geven daaraan weer een eigen invulling, en presenteren dit als debuutplaat nu aan het publiek. Nergens gaat het ten koste van de muziek. Het is een dansbare smeltkroes van stijlen. Met gemak gaat klassiek over in dub en bouwen traditionele binnenlandse ritmes op tot een uitzinnige ravende danceparty. Hoe verwarrend is dan het om de plaat Fongola te noemen, wat Mongolië betekent, nergens wordt er duidelijk gelinkt naar dat land.

Met het eigenzinnige freakende Likolo wordt ergens tussen de experimentele jazz en tegendraadse funk een startpunt opgezocht. Met gemak werken de donkere bastonen en krassende hoge gitaarakkoorden zich hier tussen. Deze benaming vat het nog niet perfect samen. Het is net een tikkeltje anders als wat je ooit eerder hebt gehoord. Debet hieraan blijft de zelfproductie van het speeltuig. Het einde gaat met gemak richting psychedelische ambient zang, en dat allemaal in een enkele track.

De hoofdrol op het album is weg gelegd voor de onderdompelende bas, welke er een duister bijna sinister tintje aan geeft. Telkens als het dreigt te ontploffen tot een gigantisch feestje is deze aanwezig om er een down to earth gevoel aan toe te voegen. Brommend en mokkend laat deze je meeslepen in een hypnotiserende trance. Het meest overtuigend zijn toch wel de typerende dromerige New Wave stukken.

Hoogtepunten zijn er zeker te vinden. L.O.V.E. springt er bovenuit vanwege de experimentele aanpak. Aparte inheemse geconstrueerde snaarinstrumenten worden door licht industrieel snijwerk ingeleid, waarna de erotische hese vrouwenzang het met de zuigende soundscapes op een mysterieuze wijze verder invullen. Echt uitblinken doet KOKOKO! met hun schreeuwerige opgepimpte synthpop variant Kitoko en het net zo eighties ingerichte strakke Caribische Tokoliana, waarbij de zonnestralen het als een broeierige zomerdouche opwarmen.

Het gevaar zit hem voornamelijk in de herkenbaarheid. Echt iets nieuws weten ze niet toe te voegen. Er is duidelijk geluisterd naar hoe Westerse dansmuziek zich vanaf de jaren zeventig ontwikkelde tot aan de eeuwwisseling. Alles wat daar tussendoor passeerde komt voorbij, tribal, house, wave, electroclash, zelfs de commerciële Italo disco en de nog foutere Eurodance passen in het totaalplaatje.

KOKOKO! blinkt uit vanwege de presentatie die ze vooral live weten waar te maken. Het podium is gevuld met gereedschap en ander materiaal die de meest wonderbaarlijke geluiden produceren. Het is zowat van een kinderlijke eenvoud en oogt armoedig. Juist door het muzikale eindresultaat overstijgt het in hun voordracht. Zonder deze beelden komt het een stuk minder bijzonder over.



  1. Likolo
  2. Azo Toke
  3. Buka Dansa
  4. Identité
  5. Malembe
  6. L.O.V.E.
  7. Tongos'a
  8. Zala Mayele
  9. Singa
  10. Kitoko
  11. Tokoliana